Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, Temmuz ayına dair üretici ve market fiyatlarındaki değişimleri içeren verileri paylaştı. Yapılan incelemelere göre, marketlerde takip edilen 39 farklı ürünün 19'unda fiyat artışı kaydedilirken, 20 üründe ise fiyatların gerilediği tespit edildi.
Üretici ve Market Arasındaki Fiyat Makası
Veriler, üretici ile tüketici arasındaki fiyat farkının bazı ürünlerde oldukça açıldığını ortaya koyuyor. Havuç, yüzde 461,2'lik farkla bu listede ilk sırada yer alırken, onu yüzde 444,4 ile elma ve yüzde 236,6 ile yeşil mercimek takip etti. Somut rakamlarla bakıldığında, üreticide 11 lira olan havucun market raflarına 61 lira 73 kuruş olarak yansıdığı görüldü. Benzer şekilde, üreticide 18 lira 75 kuruş olan elmanın market satış fiyatı 102 lira 7 kuruş olarak belirlendi.
Fiyat Artışları ve Düşüşleri
Marketlerde fiyatı en çok yükselen ürün yüzde 86,2'lik artışla sivri biber olurken; kuru soğan, mısırözü yağı ve kuru üzüm artış gösteren diğer ürünler arasında yer aldı. Öte yandan, marketlerde fiyatı en çok azalan ürün yüzde 49 düşüşle karpuz oldu. Karpuzu sırasıyla yeşil fasulye, kiraz, havuç ve tavuk eti izledi.
Arz Daralması ve Mevsimsel Etkiler
Fiyat hareketliliklerinin temel nedeni olarak arz dengesizlikleri gösterildi. Kuru soğanda, Çukurova'daki hasadın bitip İç Anadolu'da yeni başlaması nedeniyle bir boşluk oluştuğu ve bunun fiyatları yukarı çektiği belirtildi. Kıyı bölgelerindeki seralarda sivri biber ve domates üretiminin sona ermesi de benzer bir yükselişe yol açtı. Ayrıca, ilkbahardaki aşırı yağışların patateslerde bozulma yaratması arzı kısıtlayarak fiyatları artırdı.
Buna karşın, yayla bölgelerinde üretimin artmasıyla kabak, salatalık ve patlıcan gibi ürünlerin arzı yükseldi. Talebin bu artışı karşılayamaması sonucunda bu ürünlerin üretici fiyatlarında düşüş gözlemlendi.
