Yasal Yaptırımlar ve Uygulama Sorunları
Portekiz'de 2014 yılından bu yana evcil hayvanları terk etmek yasal olarak suç sayılmakta, bu eylemi gerçekleştirenlere altı aya kadar hapis veya para cezası öngörülmektedir. Hayvanların takibini kolaylaştırmak amacıyla köpekler için 2008, kediler için ise 2022 yılında mikroçip uygulaması zorunlu hale getirilmiştir. Ancak bu önlemlere rağmen, özellikle sahipleri vefat eden hayvanların mirasçılar tarafından sokağa bırakıldığı vakalar yaşanmaktadır. SOS Animal Başkanı Sandra Duarte Cardoso, idari yaptırımların genellikle ölen kişi üzerinden yürüdüğünü ve mirasçıların bu sorumluluğu üstlenmediğini ifade etmektedir.
Mevsimsel Artış ve Ekonomik Etkenler
Ulusal Cumhuriyet Muhafızları'nın verilerine göre, hayvan terk etme olaylarının en yoğun yaşandığı dönemler temmuz ve ağustos aylarıdır. Toplam vakaların yüzde 38,1'ini oluşturan bu artış, doğrudan tatil seyahatlerine bağlanmaktadır. Ekonomik faktörler de bu durumu tetikleyen unsurlar arasındadır. Eurostat'ın verileri, Avrupa Birliği genelinde veteriner bakım maliyetlerinin son on yılda yüzde 37'den fazla arttığını göstermektedir. Birçok hayvan sahibi, tedavi masraflarını karşılayamadığı için hayvanlarını terk etme veya ölüme terk etme yoluna gitmektedir.
Sahiplendirme Hataları ve Çözüm Önerileri
Pandemi döneminde artan sahiplendirme oranlarının, normal hayata dönüşle birlikte yüksek terk etme oranlarına dönüştüğü gözlemlenmiştir. Hayvanların birer canlıdan ziyade "mal" olarak görülmesi, terk etme eyleminin normalleşmesine yol açmaktadır. Bu soruna çözüm olarak, Belçika ve Almanya gibi ülkelerde uygulanan zorunlu kısırlaştırma modelinin Portekiz'de de hayata geçirilmesi önerilmektedir. SOS Animal, nicelikten ziyade niteliğe önem veren, sıkı denetimli bir sahiplendirme protokolü uygulayarak hayvanların tekrar terk edilme riskini minimize etmeyi hedeflemektedir.