Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılına ilişkin dolaylı Ar-Ge teşvik verilerini kamuoyuyla paylaştı. Açıklanan verilere göre, Ar-Ge faaliyetlerine yönelik sağlanan toplam vergi teşviki, bir önceki yıla kıyasla yüzde 59,5 oranında artarak 169 milyar 33 milyon TL seviyesine yükseldi.
Teşviklerin Dağılımı ve Sektörel Görünüm
Dolaylı Ar-Ge teşviklerinin en büyük kalemini 86 milyar 105 milyon TL ile gelir vergisi stopaj desteği oluşturdu. Bu desteği sırasıyla kurumlar vergisi, gelir vergisi ve katma değer vergisi (KDV) teşvikleri takip etti. Teşviklerden yararlanan toplam 11 bin 835 girişim arasında bilgi ve iletişim sektörü, 6 bin 98 işletme ile ilk sırada yer aldı. İmalat sanayi ile mesleki, bilimsel ve teknik faaliyetler alanları da teşviklerden yoğun şekilde yararlanan diğer sektörler oldu.
4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu kapsamında sağlanan gelir ve kurumlar vergisi teşviklerinin büyük bir kısmı bilgi ve iletişim sektöründeki girişimlere aktarılırken, 5746 sayılı Kanun kapsamındaki desteklerin ağırlıklı olarak imalat sektörüne yönlendirildiği görüldü. Gelir ve kurumlar vergisi desteğinden yararlanan her dört girişimden üçünün Teknoloji Geliştirme Bölgeleri'nde (TGB) faaliyet gösterdiği tespit edildi.
KOBİ'lerin Teşviklerdeki Payı
Ar-Ge teşviklerinden yararlanan girişimlerin büyüklük gruplarına göre analizi, işletmelerin yüzde 89,5'inin KOBİ statüsünde olduğunu ortaya koydu. KOBİ'lere sağlanan toplam teşvik miktarı 64 milyar 596 milyon TL olarak gerçekleşti. Bu tutarın yüzde 61,1'i orta ölçekli, yüzde 32,1'i küçük ölçekli ve yüzde 6,8'i mikro ölçekli işletmelere dağıtıldı. Sayıca azınlıkta kalan büyük ölçekli girişimler ise toplam dolaylı Ar-Ge teşviklerinin yüzde 61,8'inden yararlanarak kaynakların önemli bir kısmını oluşturdu.
TÜİK verileri, Türkiye'nin teknolojik dönüşüm ve inovasyon süreçlerinde vergi teşviklerinin girişimler üzerindeki etkisini ve sektör bazlı yoğunlaşma alanlarını net bir şekilde ortaya koyuyor.
