Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Sıfır Atık Hareketi kapsamında geliştirilen Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) sistemini tüm Türkiye'de resmen devreye aldı. Bakan Murat Kurum, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, sistemin hem çevreye hem de ülke ekonomisine önemli kazanımlar sağlayacağını belirtti.
Geri dönüşümde yeni dönem
Türkiye Çevre Ajansı (TÜÇA) koordinasyonunda yürütülen proje, plastik, cam ve alüminyum içecek ambalajlarının çöpe gitmesini engelleyerek ham madde olarak ekonomiye kazandırılmasını amaçlıyor. 2025 yılında Sakarya'da pilot uygulaması başlayan sistem, bugün itibarıyla 81 ildeki 973 ilçeye yayıldı. Halihazırda 2 binin üzerinde makine vatandaşların kullanımına sunulmuş durumda.
Vatandaşlar nasıl kazanacak?
Sistemden yararlanmak isteyenlerin cep telefonlarına DOA uygulamasını indirmeleri gerekiyor. Kullanıcılar, üzerinde DOA logosu bulunan ambalajları makineler aracılığıyla iade ettiklerinde, her bir ürün için 1 TL teşvik bedeli kazanıyor. Biriken bu tutarlar, dijital cüzdan üzerinden banka hesaplarına aktarılabiliyor veya anlaşmalı noktalarda harcanabiliyor.
Marketler, bakkallar, büfeler ve HOREKA işletmeleri de sisteme dahil edilerek, atık yönetimi konusunda daha geniş bir ağ oluşturulması hedefleniyor. Bakanlık verilerine göre, sistemin tam kapasiteyle çalışması durumunda her yıl 25 milyar ambalajın geri dönüşüme kazandırılması ve Türkiye ekonomisine yıllık 30 milyar TL değerinde katkı sağlanması öngörülüyor.
DOA sistemi, sadece ekonomik bir teşvik sunmakla kalmıyor; aynı zamanda denizlerdeki plastik kirliliğini azaltmayı, yerel yönetimlerin atık bertaraf maliyetlerini düşürmeyi ve enerji tasarrufu sağlamayı hedefliyor. İlerleyen süreçte makine sayısının mahalle ve köy bazında artırılarak erişimin daha da kolaylaştırılması planlanıyor.
