İklim Kuşaklarında Kayma ve Genişleme
Boğaziçi Üniversitesi ve İzmir Bakırçay Üniversitesi'nden uzmanların yürüttüğü çalışma, Türkiye'nin iklim haritasındaki çarpıcı değişimleri gözler önüne serdi. Araştırma sonuçlarına göre, ülkemizde Akdeniz ve yarı kurak iklim tiplerinin etki alanları genişlerken, nemli ve soğuk iklim kuşakları daralarak daha yüksek rakımlara doğru çekiliyor.
Son 60 yıllık verilerin karşılaştırıldığı çalışmada, 1961-1990 yılları arasında toprakların yüzde 28,9'unu kapsayan Akdeniz ikliminin, 1991-2020 döneminde yüzde 31,8'e yükseldiği belirlendi. Benzer şekilde, yarı kurak bozkır ikliminin kapladığı alan yüzde 21,9'dan yüzde 24,2'ye çıktı. Buna karşın, yazları kurak ve sıcak geçen soğuk iklim tipinin hakim olduğu bölgeler yüzde 24'ten yüzde 19,3'e geriledi.
Gelecek Senaryoları ve Riskler
Hükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli'nin (IPCC) emisyon senaryoları üzerinden yapılan projeksiyonlar, 2041-2070 ve 2071-2099 dönemleri için kritik uyarılar içeriyor. Uzmanlar, iklim değişikliğinin etkisiyle ilkbahar mevsiminin daha erken başlayabileceğini ve yaz mevsiminin süresinin uzayacağını öngörüyor. Özellikle yüksek emisyon senaryolarının gerçekleşmesi durumunda bu eğilimin daha da şiddetleneceği belirtiliyor.
Gelecekteki tüm senaryolarda, Türkiye topraklarının yaklaşık yüzde 40 ile 45'inin yazları kurak ve çok sıcak olan subtropikal Akdeniz iklimi tarafından kaplanacağı tahmin ediliyor. Orta enlem ve subtropikal yarı kurak step iklimlerinin ise yüzde 30 ile 35 arasında bir alanı etkileyeceği öngörülüyor. Öte yandan, soğuk iklim tiplerinin etkisi altındaki alanların yüzde 10'a kadar düşeceği, çöl ikliminin ise özellikle orta ve yüksek emisyon senaryoları altında genişleyeceği bekleniyor.
