Uluslararası bir deniz biyologları ekibi, Hürmüz Boğazı'nda uzun süredir atıl durumda bekleyen gemilerin dünya genelinde büyük bir biyolojik güvenlik tehdidi oluşturduğunu açıkladı. Biological Invasions dergisinde yayımlanan çalışmaya göre, Şubat ayından bu yana Basra Körfezi'nde yaklaşık 1.500 gemi mahsur kalmış durumda. Bu uzun süreli hareketsizlik, deniz mikropları, algler ve omurgasızların gemi gövdelerine yerleşerek hızla çoğalmasına olanak tanıyor.
Biyolojik kirlenme riski
Maryland Üniversitesi'nden Profesör Mario Tamburri ve beraberindeki uluslararası uzman grubu, bu durumu modern tarihte benzeri görülmemiş bir olay olarak nitelendiriyor. Deniz tabanının çoğunlukla çamur ve kumdan oluştuğu Körfez bölgesinde, gemiler sert yüzeyler sağlayarak istilacı türler için birer yaşam alanı haline geliyor. Uzmanlar, gemilerin tekrar sefere çıkmasıyla birlikte bu organizmaların dünyanın dört bir yanındaki limanlara taşınacağını ve yerel türleri tehdit edeceğini belirtiyor.
İstilacı türlerin yayılması, balıkçılık ve su ürünleri yetiştiriciliği üzerinde ciddi ekonomik kayıplara yol açabileceği gibi, enerji santrallerinin soğutma sistemlerini tıkama gibi teknik sorunlara da neden olabilir. Ayrıca, gemi gövdelerinde biriken bu canlılar sürtünmeyi artırarak yakıt tüketimini %25'e varan oranlarda yükseltiyor.
Çözüm arayışları
Bilim insanları, ideal senaryonun gemilerin limanlara varmadan önce temizlenmesi olduğunu belirtse de, lojistik kısıtlamalar ve gemilerin yoğun kirlilik seviyesi bu işlemi oldukça zorlaştırıyor. Uzmanlar, Cidde, Mumbai, Singapur, İskenderiye ve Rotterdam gibi stratejik limanların bu istilacı türlere karşı son derece hassas olduğunu vurguluyor. Bu nedenle, gemi kabul eden limanların vardıklarında temizlik yapmaya hazır olmaları ve uluslararası düzeyde koordineli bir strateji izlenmesi gerektiği ifade ediliyor. Araştırmacılar, bu durumun küresel bir biyolojik istila süper yayılım olayına dönüşüp dönüşmeyeceğinin, önümüzdeki dönemde atılacak uluslararası adımlara bağlı olduğunu belirtiyor.
