ABD Deniz Kuvvetleri, mevcut savaş gemisi filosundaki yetenek açığını kapatmak amacıyla uluslararası fırkateyn tasarımlarını inceleme altına aldı. Beyaz Saray ve Pentagon tarafından yürütülen süreçte, Türkiye'nin İstanbul sınıfı güdümlü füze fırkateynlerinin yanı sıra Japonya ve Güney Kore'ye ait tasarımlar da değerlendiriliyor. ABD merkezli kaynaklara göre, bu girişim temmuz ayındaki NATO Zirvesi sırasında gerçekleştirilen üst düzey görüşmelerin ardından hız kazandı.
Finlandiya Modeli ve Yerli Üretim Stratejisi
ABD yönetimi, bu süreçte "Finlandiya modeli" olarak adlandırılan bir yöntemi benimsemeyi hedefliyor. Bu modele göre, seçilen gemilerin ilk gövdelerinin yabancı bir tersanede inşa edilmesi, ardından üretimin ABD tesislerine kaydırılması planlanıyor. ABD Deniz Kuvvetleri Bakan Vekili Hung Cao, yerli gemi inşa kapasitesini artırmak için müttefiklerin endüstriyel uzmanlığından yararlanılması talimatını verdi. Bu strateji, ABD'nin yüzyılı aşkın süredir devam eden yerli inşa geleneğinde önemli bir değişimi temsil ediyor.
Kongre'den Kısıtlama Girişimi
Beyaz Saray, ulusal güvenlik gerekçesiyle yabancı yapımı savaş gemilerinin donanma hizmetine girmesine olanak tanıyan bir düzenleme yayımladı. Ancak ABD Kongresi, bu yetkinin kullanımını sınırlamak için harekete geçti. Senato Silahlı Kuvvetler Komitesi, savunma politikası tasarısında bu muafiyeti kaldırmayı hedeflerken, Temsilciler Meclisi de yabancı tersanelerde inşa edilen gemilere fon aktarılmasını engelleyecek değişiklikler üzerinde çalışıyor.
Türkiye'nin MİLGEM projesi kapsamında geliştirdiği İstanbul sınıfı fırkateynler, Pakistan, Ukrayna, Malezya ve Romanya gibi ülkelere yapılan ihracatlarla küresel çapta dikkat çekiyor. Uzmanlar, Türkiye'nin sunduğu teknoloji transferi ve endüstriyel iş birliği modelinin, ABD'nin aradığı esnek tedarik çözümleriyle örtüştüğünü belirtiyor. ABD Deniz Kuvvetleri'nin uluslararası muharebe gemileri üzerine yürüttüğü çalışmanın nihai sonuçlarının 12 Kasım 2026 tarihinde açıklanması bekleniyor.
