Orta Doğu'da tırmanan askeri gerilim, Avrupa enerji piyasalarında ciddi bir fiyat şokuna neden oldu. Hollanda TTF gösterge doğalgaz fiyatları, bölgeden gelen sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) arzına yönelik endişelerin artmasıyla megavat-saat başına 70 avro sınırını aştı. ABD ve İran arasındaki çatışmaların Hürmüz Boğazı'ndaki ticaret rotalarını tehdit etmesi, küresel enerji tedarik zincirinde büyük bir belirsizlik yarattı.
Depolama hedefleri tehlikede
Avrupa Gaz Altyapısı verilerine göre, AB genelindeki gaz depolama tesislerinin doluluk oranı yüzde 64,7 seviyesinde seyrediyor. Bu oran, kış ayları öncesinde tarihsel ortalamaların altında kalıyor. Yüksek piyasa fiyatları, tedarikçilerin kış dönemi için stok yapma maliyetlerini karşılamasını zorlaştırırken, Almanya ve Hollanda gibi ülkelerin yıl sonu depolama hedeflerini tutturamayabileceği yönündeki kaygıları güçlendiriyor.
Almanya Gaz Depolama Birliği INES Genel Müdürü Sebastian Heinermann, tesislerin yetersiz dolulukla kışa girmesi durumunda sanayi talebinin karşılanamayabileceği uyarısında bulundu. Heinermann, fiyatların sanayi tüketicileri için sürdürülemez seviyelere çıkmasının üretim kesintilerine ve ciddi ekonomik zararlara yol açabileceğini belirtti.
İtalya ve arz güvenliği
Avrupa'nın en büyük ekonomilerinden biri olan İtalya da arz riskleriyle karşı karşıya. KatarEnergy, ABD ile İran arasındaki çatışmalar nedeniyle İtalyan kamu hizmeti şirketi Edison'a yönelik LNG sevkiyatlarını kasım ayı başına kadar askıya aldığını duyurdu. Edison, alternatif kaynaklarla bu açığı kapatmaya çalıştığını açıklasa da, analistler bölgedeki uzun süreli bir kesintinin Avrupalı alıcıları Asyalı rakipleriyle zorlu bir teklif yarışına sokabileceğini öngörüyor.
Goldman Sachs analistleri, Orta Doğu'daki enerji ihracatının normale dönmemesi durumunda, Aralık 2026 vadeli gaz fiyatlarının 100 avro seviyesini aşabileceğini tahmin ediyor. Oxford Economics ise toptan fiyatlardaki bu artışın hanehalkı faturalarına yansımasının ülkeden ülkeye değişmekle birlikte ortalama altı ay sürebileceğini vurguluyor. Özellikle İtalya gibi gaza bağımlı ülkelerin, fiyat dalgalanmalarına karşı Avrupa genelinde en kırılgan ekonomiler arasında yer aldığı belirtiliyor.
